دیپلماسی دیجیتال

دیپلماسی دیجیتالی امروزه جای خود را بیش از پیش و بصورت آشکار در میان عناصر فناوری برای مقاصد سیاسی و اقتصادی در اولین مرحله و نفوذ اجتماعی در مرحله عمیق تر در میان زندگی سایبری مردمان جهان و زندگی سیاسی و دیپلماتیک دولت های جهان بازکرده است.
در حالی که ویکی لیکس دنیایی را متاثر از عملیات سایبری خود می سازد در کوتاه زمانی شبکه اجتماعی فیس بوک گوی سبقت را از غول اینترنتی جهان "گوگل" می رباید.
مردمان جهان در شرایط فعلی چه بخواهند و چه نه شهروندان الکترونیکی جامعه اطلاعاتی هستند که شبکه های ارتباطاتی و اجتماعی عناصر آگاه سازی ، ارتباط ، دیپلماسی سیاسی و اجتماعی ، فرهنگ سازی ، هنرمندی ، اقتصاد و کسب و کار و حتی سرگرمی و تفریح را برای ادامه حیات به تبع آن مهیا کرده است.
بکارگیری صحیح شبکه های ارتباطی با ناآگاهی شاید موجبات قهقرای طبیعی و نرم را برای وی هموار می سازد ، بکارگیری صحیح این بستر ارتباطی با آگاهی لازم  فرصت هایی را علی رغم تهدید های ذکر شده بوجود می آورد که استفاده از آن موجبات عدم تاثیر پذیری تهدیدها را فراهم می کند.
بکارگیری ناصحیح و از روی نا آگاهی انحطاط مطلق را به دنبال دارد و استفاده ناصحیح اما آگاهانه از آن نیز مجرمانه به شمار می رود.
اما امروزه دانش بشری و سوء استفاده های ناشی از آگاهی در استفاده ناصحیح از شبکه های ارتباطی و عناصر آن در بسیاری موارد اعمال مجرمانه را در تنها در قالب سرقت ها و هک های مالی و اعتباری در رخ می نماید بلکه در موارد حساس تر و گسترده تر جمعیت زیادی از مردم را تحت تاثیر عواقب آن قرار می دهد.
دیپلماسی دیجیتالی مدلی از دیپلماسی است که طی آن ،دولت های جهان با استفاده از ابزار و دانش فناوری استراتژی سیاسی و اقتصادی خود را در سطح بین المللی تبیین می کنند.
سایبر دیپلماسی در ساده ترین تعریف ، استفاده از ابزارهای فناوری اطلاعات و ارتباطات روز ، برای تبیین ، گسترش و ارتقای سطح اثر بخشی دستگاه دیپلماسی یک کشور در فضای مجازی است.
در دیپلماسی دیجیتالی مخاطبان چه داخلی و چه خارجی ، همه از اعضای جامعه اطلاعاتی هزاره سوم هستند و  قصد دارد تا سیاست داخلی یا خارجی یک کشور را در حوزه های مختلف مربوط به خود ، درمحیطی متفاوت از ساختار سنتی عرضه کند.
اما واژه دیپلماسی به معنای هدایت روابط بین افراد، گروه‌ها و ملت‌ها از جمله واژه‌های سیاسی مورد استفاده در عرصه مناسبات بین‌المللی است.
دیپلماسی (Diplomacy) در کاربرد رسمی خود عمدتاً به دیپلماسی بین‌المللی که هدایت روابط بین المللی از طریق دیدارها و گفت وگوهای دیپلمات های رسمی است اشاره دارد.
در گذشته دیپلماسی بین کشورها بیشتر به موضوعاتی همچون روابط شخصی و خانوادگی پادشاهان دو کشور با یکدیگر یا مسئله جنگ و صلح مربوط می شد، اما در شرایط کنونی جهان علاوه بر آن ها موضوعاتی همچون روابط تجاری، مناسبات فرهنگی و علمی نیز در محور مباحثات دیپلماتیک بین کشورهای مختلف جهان با یکدیگر و با سازمان های بین المللی قرار گرفته است ؛ دیپلماسی در واقع مجری سیاست خارجی در چارچوب دکترین سیاست خارجی هر کشور است .
امروزه استفاده از شبکه های ارتباطی جهانی ، شبکه جهانی اینترنت و ابزارهایی همچون شبکه های اجتماعی ، وب سایت ها ،خبرگزاری های الکترونیکی ، وبلاگ ها ، فروم های تبلیغاتی و اطلاع رسانی ، ایمیل های گروهی تبلیغاتی و اطلاع رسانی ، کارتون های اطلاع رسانی از قبیل کاریکتور مجازی، خبرکوتاه و بسترهای ارتباطی آن و بسترهای مشارکت معنایی و محتوایی تا رسانه های خطی و نوشتاری همراه از قبیل ارزش افزوده های تلفن همراه مانند پیام کوتاه ، پیام چند رسانه ای ، پیام های گروهی ، باکس های اطلاع رسانی اپراتوری و انواع ویترین های تبیلغاتی و اطلاع رسانی همراه ، همچنین تراکنش های مالی و اعتباری همراه و تحت وب و نیز اقتصاد شبکه ای ، جملگی و به همراه دیگر بسترها ، استراتژی سیاسی دولت ها را در مدل دیپلماسی دیجیتالی بطور پنهان و آشکار دنبال می کند.
این مسئله زمانی هویدا می شود که عرصه ناملایمات اجتماعی به جنگ نرم رخ می نماید و آشکار می شود و گاه نیز در لایه اطلاع رسانی، جهت گیری پنهان سیاست های غرب را در هیجانات متاثر از سرنگونی دیکتاتوری مصر آشکار می سازد.
بسترهای نوشتاری و اطلاع رسانی غیر رسمی و نیمه رسمی امروزه به کمک سیاست مداران و مبلغان سیاسی و اقتصادی آمده است بطوری که عرصه بسیاری از بسترهای ارتباطی و شبکه های اجتماعی مملو از عباراتی ساده و بی پیرایه از که پرده از برخی سیاست های پنهان می گشاید.
در بسیاری موارد نیز ساده گویی آشکار ، سیاست غیرآشکاری را که سیاست مداران در استراتژی تبیلغاتی سیاسی خود دارند، نمایان می سازد.
در مثال این مورد می توان به خبر زیر اشاره کرد :
سران کشورهای غربی از جمله باراک اوباما رئیس جمهوری آمریکا و آنجلا مرکل صدراعظم آلمان و نیکلا سارکوزی رئیس جمهوری فرانسه از سقوط حسنی مبارک مهره سپرده خود پس از هجده روز قیام ملت مصر استقبال کردند.
به گزارش آی سی تی پرس : در برخی موارد نیز دیپلماسی دیجیتال قابل ردگیری است و می توان نشانه های غیرآشکار سیاسی آن را بیرون کشید ، برای مثال به گزارش زیر توجه کنید :
واکنش سران جهان به سرنگونی مبارک
پس از آنکه حکومت سه دهه‌ای "حسنی مبارک " درست یک روز پس از آنکه وی تأکید کرد که قصد استعفا از سمت خود را ندارد، به پایان رسید، سیلی از پیام‌های تبریک از جانب جامعه بین‌المللی به سوی مصر جاری شد.
رهبران جهان سرنگونی رئیس‌جمهوری مصر را یک پیروزی تاریخی برای مردم این کشور اعلام کردند که راه را برای دموکراسی می گشاید.
به گزارش فارس پس از آنکه حکومت سه دهه‌ای "حسنی مبارک " درست یک روز پس از آنکه وی تأکید کرد که قصد استعفا از سمت خود را ندارد، به پایان رسید، سیلی از پیام‌های تبریک از جانب جامعه بین‌المللی به سوی مصر جاری شد.
"باراک اوباما " رئیس‌جمهوری آمریکا که منافع کنونی خود را در استعفای مبارک که همپیمان نزدیک و دوست صمیمی آمریکا بود، می‌دید در بیانیه‌ای اعلام کرد که مردم مصر حرف زده‌اند و با هیچ‌چیز جز دموکراسی ناب راضی نمی‌شوند.
وی تصریح کرد: مردم مصر حرف زده‌اند، صدای آنها شنیده شد و مصر هرگز به گذشته باز نمی گردد و شبیه گذشته نخواهد بود.

اوباما اینگونه ادامه داد: نیروهای مسلح هم‌اکنون باید تضمین دهند که یک انتقال قدرت سیاسی در مصر صورت خواهد گرفت که در نظر مردم مصر معتبر باشد.
رئیس‌جمهوری آمریکا همچنین هشدار داد که به احتمال بسیار زیاد روزهای دشواری پیش روی مردم مصر قرار دارد.
"بان کی مون " دبیرکل سازمان ملل نیز حسنی مبارک را به دلیل تسلیم شدن در مقابل خواست مردم مصر و اتخاذ یک تصمیم دشوار که به نفع مردم مصر و خواست آنها بود را تحسین کرد.
"نیکلا سارکوزی " رئیس‌جمهوری فرانسه نیز شجاعت و تصمیم‌گیری صحیح مبارک برای استعفا را تبریک گفت و افزود: فرانسه از تمامی مردم مصر درخواست می‌کند تا رسیدن به آزادی کامل به تظاهرات خود ادامه دهند.
"آنگلا مرکل " صدراعظم آلمان که یکی از حامیان سرسخت رژیم صهیونیستی است با در نظر گرفتن منافع این رژیم تصریح کرد که کناره‌گیری مبارک از قدرت نمایانگر یک "تغییر تاریخی " است و از دولت آینده مصر انتظار دارد تا به حفظ صلح در خاورمیانه ادامه دهد و به توافقنامه‌ای که با رژیم صهیونیستی در خصوص صلح امضا کرده است احترام بگذارد و امنیت اسرائیل تضمین شود.
"دیوید کامرون " نخست‌وزیر انگلیس نیز تأکید کرد که با رفتن مبارک، مصر هم‌اکنون یک فرصت فوق‌العاده دارد تا دولتی داشته باشد که بتواند تمامی کشور مصر را گرد هم آورد.
وی تصریح کرد: آنهایی که هم‌اکنون کشور مصر را اداره می‌کنند، وظیفه دارند که آرزوها و تمایلات مردم مصر را منعکس کند.
بر اساس این گزارش، روسیه و ایتالیا واکنش‌های بسیار محافظه‌کارانه‌ای در خصوص موضوع سرنگونی مبارک از خود نشان دادند.
"سرگئی لاوروف " وزیر خارجه روسیه ابراز امیدواری کرد که تغییر قدرت در مصر بتواند به احیای صلح در این کشور کمک کند.
ایتالیا که پیشتر از ادامه حکومت مبارک حمایت کرده بود در بیانیه‌ای که توسط "فرانکو فراتینی " وزیر خارجه ایتالیا تهیه شده بود، بر پیشرفت مردم مصر و تمایلات دموکراتیک قانونی در این کشور تأکید کرد.
"جولیا گیلارد " نخست‌وزیر استرالیا و همچنین "کوین رود " وزیر خارجه این کشور در بیانیه مشترکی روز قابل توجه برای مردم مصر را تبریک گفتند.
در این بیانیه مشترک آمده بود: تمامی مردم استرالیا از شادی که شب گذشته در میدان التحریر قاهره مشاهده کردیم به حیرت آمدند. جمعیت میلیونی در مصر خواستار تغییر و جامعه‌ای باز و دموکراتیک که فرصت‌های بزرگتر و بهتری را برای مردم خود پیشنهاد می‌دهند، شدند.
"کاترین اشتون " رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا در بروکسل این اقدام رهبر 82 ساله مصر در گوش فرادادن به صدای مردم مصر که بیش از دو هفته است برای استعفای مبارک تجمع کرده بودند را تحسین کرد.
"استفان هارپر " نخست‌وزیر کانادا نیز بر لزوم انتخاباتی آزاد و منصفانه و احترام به حقوق بشر و اقلیت‌ها تأکید کرد.
"جاکوب زوما " رئیس‌جمهوری آفریقای جنوبی مبارک را به دلیل آنکه همچو یک رهبر فکر کرد و خواست مردم را قبل از خواست خود قرار داد، تحسین کرد.

در تونس، که انقلاب آن مقدمه‌ای برای انقلاب مصر شد، مردم به پایکوبی در خیابان‌ها و به صدا درآوردن شیپور‌ها پرداختند.
"نورالدین " یک دانشجوی 23 ساله در تونس با اشاره به خلع "زین العابدین بن علی " رهبر تونس در ماه ژانویه سال جاری، گفت: بسیار فوق‌العاده است، دو دیکتاتور در عرض کمتر از یک ماه سقوط کردند.
در برخی موارد نیز دیپلماسی دیجیتالی حقایق را آشکار می کند :
سرنگونی مبارک در جهان اسلام نیز واکنش‌هایی را در برداشت.
"رامین مهمانپرست " سخنگوی وزارت خارجه ایران به شبکه العالم اعلام کرد: پیروزی خواست ملت بزرگ مصر بر مقاومت و پافشاری مقاماتی که به قدرت‌های جهان وابسته بودند، یک پیروزی بزرگ است.
از نوار غزه، "سامی ابو زهری " سخنگوی حماس آغاز پیروزی انقلاب مصر را تبریک گفت.
در یمن، هزاران نفر از مردم به خیابان‌ها آمدند و شعار دادند: دیروز تونس، امروز مصر و فردا یمن زنجیرها را پاره خواهد کرد.
"احمد داوداوغلو " وزیر خارجه ترکیه نیز در توییتر تصریح کرد که کناره‌گیری مبارک نظام جدیدی را در زمینه تحقق تقاضاهای مردم مصر به وجود می‌آورد.
قطر نیز تغییر قدرت در مصر را یک گام مهم و مثبت در جهت تحقق آرزوهای مردم مصر برای دموکراسی، اصلاحات و یک زندگی آراسته محسوب می شود.
"عمرو موسی " دبیرکل اتحادیه عرب و وزیر خارجه سابق مصر نیز خواستار اجماع شد و گفت که در خدمت کشورش خواهد بود.
رژیم صهیونیستی نیز واکنش محتاطانه‌ای از خود نشان داد و مقامات این رژیم لحظه کناره گیری مبارک از قدرت را لحظه‌ای بسیار مهم برای نتیجه‌گیری فوری در خصوص پیامدهای آن توصیف کردند.
یکی از مقامات رژیم صهیونیستی در حالی که نخواست نامش فاش شود به خبرگزاری فرانسه گفت: ما امیدواریم که انتقال قدرت به سوی دموکراسی برای مصر و همسایگان آن به خوبی و آرامی برگزار شود و همچنین بر لزوم حفظ پیمان صلح 1979 میان مصر و رژیم صهیونیستی که دو سال قبل از روی کار آمدن مبارک به امضا درآمده بوده، تأکید کرد.
و در برخی موارد آشکار در آشکار، نهفته است :
هافینگتون پست گزارش داد:
پیشبرد اهداف ارتش آمریکا با دیپلماسی دیجیتال در خاورمیانه
فرماندهی مرکزی آمریکا در خاورمیانه (سنتکام) با کمک تیم مبارزه دیجیتالی که اعضای آن مسلط به زبان‌های عربی، فارسی و اردو هستند در دنیای مجازی به مقابله با اظهارات نادرست یا آتش افروزانه علیه فعالیت‌های ارتش آمریکا می‌پردازند.
به گزارش گرداب به نقل از روزنامه آمریکایی "هافینگتون پست"، در اداره اصلی فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) در شهر تامپای ایالت فلوریدا، چندین جوان مشغول به مقابله با پیام‌های افراطی هستند که در وبلاگ‌ها و محیط‌های گفت‌و‌گوی اینترنتی مطرح می‌شود.
اعضای تیم مبارزه دیجیتال که مسلط به زبان‌های عربی، فارسی و اردو هستند در دنیای مجازی به دنبال اظهارات نادرست یا آتش افروز درباره عملیات یا فعالیت‌های ارتش آمریکا هستند.

زمانی که اعضای این تیم این پیام‌ها را پیدا می‌کنند خود را برای تعامل با این نوشته و به چالش کشیدن حقایق یا منطق نویسندهٔ این مطالب، آماده می‌کنند.
به طور مثال، اخیرا یکی از اعضای فارسی زبان تیم مبارزه دیجیتال، اظهار نظری را پیدا کرد که از عملیات بمب گذاری انتحاری در بغداد که به کشته شدن بیش از 40 عضو ارتش عراق منجر شد، حمایت کرد.
متخصص فارسی زبان این تیم به گونه‌ای به این اظهار نظر پاسخ داد که منطق این گونه عملیات کشنده را به چالش کشید.
در بیشتر گفت‌وگوهای آنلاین، اعضای تیم فرماندهی مرکزی، خود را به عنوان افرادی که برای فرماندهی مرکزی آمریکا کار می‌کنند، معرفی می‌کنند و این موضوع گاهی اوقات باعث می‌شود که آنها از محیط‌های گفت‌وگوی آنلاین اخراج شوند. اما اکثر اوقات، به اعضای تیم فرماندهی مرکزی آمریکا این اجازه داده می‌شود تا به اظهار نظرات آنلاین خود ادامه داده و حتی گاهی اوقات اعضای این تیم مباحثه‌های آنلاین را به پیش می‌برند.
این موضوع که آیا این گونه تعاملات در فضای مجازی دیدگاه شخص را درباره ایالات متحده تغییر می‌دهد، جای سؤال دارد اما این اقدام باید انجام شود.
دادن این اجازه به افکار افراط گرایانه که بدون چالش منتشر شود، کاری احمقانه است و با تسلیم میدان نبرد مبارزه فکری به حریف یکسان است. حتی اگر تعداد کمی از شرکت کنندگان در محیط های گفت‌وگوهای آنلاین با دیدگاه رسمی ایالات متحده آشنا بشوند، این گامی به جلو محسوب می‌شود.
"فیلیب سیب" که این گزارش را در روزنامه آمریکایی "هافینگتون پست" نوشته است، در گزارش خود به این مطلب اشاره کرد: زمانی که از فرماندهی مرکزی آمریکا بازدید کردم، از استقامت و انرژی تیم مبارزه دیجیتالی و کسانی که در پروژه‌های امور عمومی فعالیت می‌کردند، تحت تاثیر قرار گرفتم. زمانی که من آنجا بودم، فعالیت این تیم بر اخبار نقش کمک ارتش آمریکا در مناطق سیل زده پاکستان تمرکز داشت، تلاش‌هایی که زندگی انسان‌ها را نجات می‌داد و ممکن است احساسات ضد آمریکایی قوی که در پاکستان وجود دارد را کاهش دهد.
البته فرماندهی مرکزی تنها منبع تلاش‌های مبارزات آنلاین نیست. تیم فرارسی دیجیتالی وزارت امور خارجه آمریکا نیز فعالیتی شبیه به واحد فرماندهی مرکزی دارد، البته پیشبرد دستور العمل امور عمومی نظامی در بین اهداف تیم وزارت امورخارجه قرار ندارد.
هدف تیم مبارزات دیجیتالی وزارت امور خارجه مقابله با اخبار نادرست است.
همانطور که در وبسایت وزارت امور خارجه اشاره شده است، کار تیم فرارسی دیجیتالی وزارت امور خارجه آمریکا "تشریح سیاست خارجی ایالات متحده و مقابله با اخبار نادرست است".
تعداد اعضای تیم وزارت امور خارجه با اعضای گروه فرماندهی مرکزی یکسان بوده و احتمالا هر دو تیم نیز تمرکز یکسانی دارند.
البته بین پروژه‌های وزارت امور خارجه و وزارت دفاع، همکاری وجود دارد. نمونه آن همکاری فرماندهی مرکزی با سفیر آمریکا در پاکستان درباره موضوع سیل در این کشور بود.
در مجموع، اگر چه تلاش‌های مبارزاتی تیم دیجیتالی فرماندهی مرکزی هدف نظامی مشخصی دارد و آن در هم گسیختن و غیر مشروع کردن فعالیت‌های افراط‌گرایان است اما وزارت امور خارجه نیز در برخی زمینه‌ها در حال انجام اقدام مشابهی بوده و از تلاش‌های قدرت نرم خود برای تضعیف ماجراجویی‌های گروه‌های افراطی استفاده می‌کند. وزارت امور خارجه و دفاع آمریکا هدف مشترکی دارند و آن پیشبرد منافع ملی آمریکا از طریق این تعاملات است.


به گزارش آی سی تی پرس : دیپلماسی دیجیتالی زمینه لازم را برای دنبال کردن اهداف خوب یا بد دولت های جهان در سیاست خارجی در محیط سایبر فراهم می کند ؛ لازم است تا کشورهای جهان به ابزار فناوری و دانش لازم برای با مبارزه با نتایج بکارگیری دیپلماسی دیجیتالی برای رسیدن به اهداف نادرست،تجهیز شوند و سلامت اجتماعی و سیاسی جامعه خود را تضمین کنند.

/ 0 نظر / 42 بازدید